Gökkuşağı Nedir? Nasıl Oluşur?


0

Eski zamanlarda mitolojik bir olay olduğuna inanılan gökkuşağı aslında meteorolojik bir olay. Günümüzde gökkuşağının nasıl oluştuğuyla ilgili sırlar ortadan kalkmış ve geçmişten gelen efsanelere dayanmadığı kanıtlanmış. Hatta Milattan Önce gökkuşağının güneş ve yağmur ile olan ilişkisi açıklanmış. İlk olarak Milattan Önce 310 yılında, ünlü düşünür Aristotales tarafından yağmur ve güneş ile ilişkisi çözümlenmiş.

Tanrıların elçilerinin geçiş için kullandığı bir köprü olduğuna inanan atalarımız, gökkuşağından çok korkarmış. Günümüzde ise altından geçenlerin cinsiyet değiştireceği ya da iki ucunda bir küp altın gömülü olduğu efsaneleri yalnızca şaka amaçlı kullanılıyor.

Gökkuşağı, gökyüzünde sabit bir noktada durmuyor. Kişinin bakış yönüne göre gördüğü gökkuşağı, farklı yerlerde ortaya çıkıyor ve görüldüğü yöne doğru görülebildiği sürece ilerleseniz de mesafesi hiçbir zaman değişmiyor.

 

Gökkuşağı, güneş ışınlarının yağmur damlaları ve sis bulutları tarafından kırılarak yansıtılması ve dağıtılması sonucunda meydana geliyor. Büyük damlalardan oluşan kuşaklar daha belirgin gökkuşakları oluştururken, daha küçük damlalardan oluşanların ise genellikle daha geniş ve belirginliği daha az oluyor.

Yağmur damlaları, ışığı farklı renklere ayıran bir prizma görevi üstleniyor. Güneş ışığı insanların gözüne sarı renkte gözükse de aslında beyaz olup diğer tüm renkleri içinde barındırıyor. Işık, yağmur damlalarının içine girince sarı, kırmızı, yeşil, turuncu, mor, mavi ve lacivert renklerine ayrışıyor. Mor renk çemberin iç tarafında yer alırken kırmızı ise en dışında konumlanıyor. Gökkuşağı hakkındaki en şaşırtıcı gerçeklerden biri ise kuşağa bakan kişilerin aynı gökkuşağını görememesi.

Yağmur damları, küçüklükte oynadığımız bilyeler gibi Küresel ve saydam formda oluşuyor. Güneş ışığı, yağmur damlasının kendisine dönük yüzünden içeri girer. İçeride renklere ayrışır ve yağmur damlasının arka duvarına çarparak gerisin geri yansır. Işığın kürenin ön değil de arka duvarından yansımasının sebebi ise içbükey ve dışbükey mercek özellikleri.

Ayrışmış renkler, damlanın içbükey arka yüzünden dışarı yansımasıyla gözümüzde bant şeklinde sıralanmış bir renk cümbüşü oluşturuyor. Gökkuşağını net bir şekilde görebilmek için güneşin, gökkuşağının ve kendimizin mutlaka belirli bir açıda olması gerekiyor. Fakat gökkuşağını görebilmek için milyonlarca yağmur damlasından yansıyan ışınların gözümüze mutlaka aynı açıdan gelmeleri, güneşin, gökkuşağının ve kendimizin belirli bir açıda konumlanmasından daha önemli.

 

Yağmur damlalarının yansıttığı ışınların gözümüzde odaklaşması için daire formunda dizilmeleri gerekiyor. Aslına bakacak olursanız aynı bölge içerisinde bulunan bütün yağmur damlaları güneş ışığını renklere ayrıştırarak yansıtır. Fakat yalnızca yarım daire içerisinde bulunan damlalardan yansıyanlar gözümüzde odaklaşır.

Gökkuşağı da diğer meteorolojik olaylar gibi kendi içerisinde çeşitlere ayrılıyor. Örneğin birinci gökkuşağı, en bilinen ve en çok rastlanılan gökkuşağı çeşidi olarak karşımıza çıkıyor. İlkel gökkuşağı olarak da adlandırılan bu çeşitte kırımızı renk dış tarafta yer alırken, mor renk ise iç tarafta konumlanıyor. Gökkuşağı içerisindeki renklerin dizilimi ise sırasıyla; kırmızı, turuncu, sarı, yeşil, mavi, lacivert ve mor.

Gökkuşağı çeşitlerinin bir diğeri olan ikinci gökkuşağında ise kırmızı renk en iç tarafta yer alırken, mor en dışta konumlanıyor. Birinci gökkuşağına göre ışığı daha zayıf olan bu çeşitte ise renk sırası şu şekilde; mor, lacivert, mavi, yeşil, sarı, turuncu ve kırmızı. Son gökkuşağı çeşidi olan küçük kuşaklar ise yalnızca dar kırmızı ya da kırmızı ve yeşil renk bantlarından meydana geliyor. Birinci kuşakların iç tarafında, ikinci kuşakların ise dış tarafından konumlanırlar.

Gökkuşağı oluşumları arasında en ilginç olanı ise Çifte Gökkuşağı olarak adlandırılıyor. Farklı yağmur damlalarının oluşturduğu ikinci bir yansıma dolayısıyla meydana gelen bu gökkuşağı çeşidi yalnızca 50 – 53 derecelik bir açı ile bakıldığında görülebiliyor. Gökkuşaklarından bir tanesi birinci gökkuşağı diğer ise ikinci gökkuşağı, yani renk dizilimleri birbirlerinin tersi. Bu iki gökkuşağı arasında kalan karanlık bölge ilk olarak Alexander of Aphrodisias tarafından tanımlandığı için “Alexander’s band” olarak da adlandırılıyor.

 

Yağmur damlalarının sürekli olarak yer değiştirmesi, gökkuşağının görünümünde de değişikliklere yol açıyor. Bazı zamanlarda yarım bir çember, yay ya da koni biçiminde görüldüğü gibi bir ışık bandı şeklinde de olabiliyor. Yarım daire biçiminde olan damlalar ise gözümüzde odaklaşıyor. Gökkuşağına doğru ne kadar yürünürse yürünsün, mesafe hep aynı kalıyor.

Güneşin konumlandığı yere göre gökkuşağı halkasının göründüğü yer de değişiyor. Güneş yükseldikçe gökkuşağı aşağıya iniyor. Bu nedenle güneş batmadan önce yağan yağmurun ardından oluşan gökkuşağını görmek çok daha kolay oluyor.

Damlacık içerisinde giren ışınlar, içeride kalabileceği gibi dışarı da çıkabiliyor. Ancak ışığın tam yansıması ve tamamen içeride kalması gibi durumlar söz konusu değil. Güneş ışınları, 0 ile 90 derece arasında kalan açılarla düşer.


Beğendiniz mi? Arkadaşlarınızla Paylaşın!

0

Sizin Tepkiniz Nedir?

hate hate
0
hate
confused confused
0
confused
fail fail
0
fail
fun fun
0
fun
geeky geeky
0
geeky
love love
0
love
lol lol
0
lol
omg omg
0
omg
win win
0
win

Yorum

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bir format seçin
Kişisel Test
Kişiliğe dair bir şey ortaya çıkarmayı amaçlayan sorular dizisi
Basit Test
Bilgiyi kontrol etmek isteyen doğru ve yanlış cevaplı sorular dizisi
Anket
Karar vermek veya görüş belirlemek için oylama yapmak
Serbest Yazı
Yazılarınıza Görseller Bağlantılar Ekleyebilirsiniz
Liste
Klasik İnternet Listeleri
Geri Sayım Listesi
Klasik İnternet Geri Sayım Listeleri
Açık Liste
Kendi öğenizi gönderin ve en iyi sunum için oy verin
Oylanabilir Liste
En iyi liste öğesine karar vermek için yukarı veya aşağı basın
Fotoyla Anlatım
Kendi resimlerinizi yükleyin ve birşeyler anlatın
Video
Youtube, Vimeo veya Vine Kodları
Ses
Soundcloud veya Mixcloud İçerikleri
Görsel
Fotoğraf veya GIF
GIF
GIF Formatı
 Barkevious Mingo Jersey